Stary Teatr Historia

Powstały na początku lat 80. XVIII wieku teatr dzisiaj jest uznaną narodową sceną dramatyczną z olbrzymim dorobkiem artystycznym, który przez lata wspólnej pracy twórczej zgromadził wielu wspaniałych osobistości: dyrektorów, scenografów, aktorów i reżyserów, jak Helena Modrzejewska, Antonina Hoffman, Ludwik Solski, Konrad Swinarski, Andrzej Wajda, Jerzy Stuhr czy Krystian Lupa. Od 2009 roku Stary Teatr współtworzy międzynarodową grupę Mitos21: European Theatre Network, zrzeszającą prestiżowe sceny na starym kontynencie.

Stary Teatr w XVIII w.

W 1781 roku Kraków znajdował się pod zaborem austriackim. W październiku aktor warszawskiego Teatru Narodowego Mateusz Witkowski otrzymał od władz zezwolenie na prowadzenie teatru w zamian za miesięczny czynsz zasilający miejską kasę w wysokości 50 złotych polskich. Przez prawie następne dwadzieścia lat teatr wystawiał swoje przedstawienia w zabytkowej kamienicy pałacu Spiskiego na krakowskim rynku pod numerem 34. Pierwszy twórca i właściciel teatru opuścił stolicę Małopolski w 1782 roku kontynuując aktywność artystyczną – występował z własną grupą we Lwowie.

W 1799 roku teatr zmienia lokalizację przenosząc się do zaadaptowanych do celów scenicznych budynków przy zbiegu ul. Jagiellońskiej i placu Szczepańskiego, gdzie funkcjonuje do dziś. Kolejni dyrektorzy teatru, zwłaszcza Stanisław Koźmian, który stworzył tzw „szkołę krakowską”, przyczynili się do uatrakcyjnienia repertuaru wystawiając wybitne dzieła polskich twórców, a także dramaty i współczesną europejską klasykę. Już w latach dwudziestych XIX wieku na deskach krakowskiego teatru zagościł ambitny repertuar -grano dramaty Szekspira i Voltaire’a, komedie Moliera, Wojciecha Bogusławskiego oraz przedstawienia operowe.

Helena Modrzejewska a Stary Teatr

Ważnym wydarzeniem zapisanym na kartach historii Starego Teatru był występ znanej już wówczas aktorki Heleny Modrzejewskiej, w 1865 roku, która na cztery lata związała się z krakowską sceną. Najbliższe lata przyniosły kres złotemu okresowi Starego Teatru, który dopiero po zakończeniu II wojny światowej w 1945 roku rozpocznie odbudowę swojego wizerunku z XIX wieku. Na początku dwudziestego stulecia w przebudowanym w secesyjnym stylu budynku przy placu Szczepańskiego działała Miejska Szkoła Dramatyczna.

Socrealistyczna doktryna niestety oddziaływała również na poziom artystyczny wystawianych zaraz po wojnie przedstawień dbając o jedynie słuszny ideologicznie repertuar. W 1954 roku Teatr Stary zaczął działać jako niezależna jednostka, po okresie wspólnego funkcjonowania z Teatrem im. Słowackiego w ramach Miejskich, a następnie Państwowych Teatrów Dramatycznych. W 1956 roku teatr otrzymuje imię swojej dawnej aktorki Heleny Modrzejewskiej.

Po II Wojnie Światowej

Lata sześćdziesiąte XX wieku, za czasów gdy funkcję dyrektora placówki pełnił Zbigniew Hübner, to powrót do świetnych tradycji teatru – zespół tworzą wybitne osobowości m.in. reżyserzy Konrad Swinarski, Jerzy Jarocki i Andrzej Wajda, który w 1963 roku wystawia Wesele Stanisława Wyspiańskiego. Dużym echem w środowisku krytyki teatralnej i publiczności odbiła się nowatorska inscenizacja Dziadów Adama Mickiewicza wyreżyserowana prze Konrada Swinarskiego w 1973 roku. Obok znanych polskich dramatów, i cieszących się już dużym uznaniem reżyserów, na deskach Teatru im. Heleny Modrzejewskiej pierwsze kroki stawiali młodzi twórcy: Krystian Lupa, Jerzy Grzegorzewski, Maciej Prus czy Krzysztof Kieślowski.

Widownia Teatru Starego w tym okresie mogła zapoznać się z najlepszymi inscenizacjami klasycznego i współczesnego repertuaru. Wystawiano tu dzieła Ajschylosa, Eurypidesa, Szekspira, Czechowa, Dostojewskiego, Ibsena, Shaw’a, Ionesco, Camus’a, Witkacego, Mrożka i Różewicza.
W gronie piastujących stanowisko dyrektora Starego Teatru znalazły się wybitne osobowości jak Zygmunt Hübner (1963-1969), Jan Paweł Gawlik (1970-1980), Stanisław Radwan (1980-1990), Krystyna Meissner (1997-1998), Jerzy Bińczycki (lipiec-październik 1998), Jerzy Koenig (1998-2002) i Mikołaj Grabowski (2002-2012).

Stary Teatr w Krakowie

Czasy III RP

Kolejną istotną datą w historii krakowskiej sceny jest rok 1991, w którym to Teatr Stary uzyskał status teatru narodowego, a 10 lat później oficjalna nazwa instytucji to już Narodowy Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej.

Dzisiejsze oblicze teatru to znakomite inscenizacje klasyki, współczesnych dramatów, a także twórcza przestrzeń do eksperymentalnych projektów artystycznych, spektakle warsztatowe, pokazy wideo i słuchowiska teatralne, a także wystawy, instalacje oraz spotkania z ludźmi teatru.

Od wrześniu 2017 roku funkcję dyrektora Narodowego Starego Teatru sprawuje Marek Mikos – teoretyk literatury i teatru, medioznawca, krytyk teatralny i literacki, autor scenariuszy, animator wydarzeń kulturalnych, wykładowca akademicki. Teatr tworzą cztery działające sceny: Duża Scena, ul. Jagiellońska 1, Scena Kameralna, ul. Starowiślna 21, Nowa Scena, ul. Jagiellońska 1, Sala Modrzejewskiej, ul. Jagiellońska 1, Strefa BEul. Jagiellońska 1 / pl. Szczepański 1.

Duża Sala

Duża Sala Stary Teatr Kraków

Stary Teatr Nocą

 

Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie
5 (100%) 1 głosów

Polecane: